InfoNu.nl > Mens en Samenleving > Diversen > Opbouw en Functie van Utrecht

Opbouw en Functie van Utrecht

Opbouw en Functie van Utrecht Hoe kun je steden indelen? Wel eens in Utrecht geweest? Een gezellig oude binnenstad met veel winkeltjes en een gracht. Hoe anders is dat, is Almere. Alles is nieuw maar ook een beetje sfeerloos.

Steden

Steden verschillen van elkaar. Tot diep in de 19e eeuw telde Nederland zo'n 50 steden. Alle andere nederzettingen waren dorpen. Steden kun je indelen in drie soorten:
  • Historische steden: Zo'n oude stad herken je aan de binnenstad. Hier vind je smalle, kronkelige straatjes, oude gebouwen en soms nog resten van grachten en stadsmuren. Utrecht is daar een mooi voorbeeld van
  • Dorpen die een stad werden: Sinds het einde van de 19e eeuw zijn dorpen door de industrialisatie uitgegroeid tot steden.
  • Nieuw steden: Dat zijn geplande steden zoals Almere.

Deze drie soorten zien er allemaal anders uit. Maar toch vertoont de opbouw in wijken meer overeenkomsten dan je misschien verwacht.

Hoe kun je een stad indelen?

Als je vanaf het Domplein in Utrecht in een rechte lijn naar de rand van de stad loopt, merk je dat de omgeving steeds verandert. Niet alleen loop je van 'oud naar nieuw', maar de wijken zijn ook heel anders opgebouwd. In de binnenstad kun je gezellig winkelen en uitgaan. Veel oude grachtenpanden zijn kantoor geworden. Slechts hier en daar wordt zo'n statig pand nog bewoond. Buiten de binnenstad kom je in de 19e eeuwse woonwijken. Deze zijn rond 1900 gebouwd voor de arbeiders die toen naar de stad trokken de wijken zijn goedkoop gebouwd: smalle straatjes, weinig groen, krappe woningen en hier en daar nog een fabriekje of een werkplaats.

De woningen zijn vaak de goedkoopste huurwoningen in de stad. Ze worden niet voor een groot deel bewoond door niet westerse allochtonen. Steeds meer winkels richten zich hier dan ook op deze klantenkring. De meeste van deze volksbuurten zijn al flink opgeknapt. Op je tocht naar buiten kom je langs de hoogbouw uit de jaren zestig. Die flats liggen mooi in het groen, maar ze zien er een tikkeltje verwaarloosd uit. Nog verder van het centrum overheerst de laagbouw. Je bent aangekomen in de woonwijken uit de jaren zeventig. Speels gebouwd, maar je verdwaalt er snel in een wirwar van woonerven. Aan de rand van de stad kom je langs nieuwe bedrijventerreinen. Vlakbij zie je de op- en afritten van een snelweg. En tot slot, kom je in de nieuwste woonwijk Leidsche Rijn. Dat is een Vinex-locatie uit het begin van deze eeuw. Alles is gloednieuw. In de verte zie je nog net de oude Domtoren boven de stad uitsteken. In een paar kilometer heb je vier eeuwen stadsontwikkeling overbrugd.

De stad en haar omgeving

Elke ochtend en avond op de radio: files en nog eens files, soms zelfs op een zaterdag. Dat heeft alles te maken met de functie van de stad. Mensen uit de wijde omgeving komen er winkelen en werken. Dat komt omdat de stad vaak functies heeft waarvan mensen in de wijde omtrek van gebruik maken. Denk maar aan een universiteit, een theater, ziekenhuizen en grote warenhuizen. In een dorp vind je vaak alleen een bakker en slager. Dit heeft te maken met de drempelwaarde.

Een ziekenhuis kan bestaan in een gebied met 50 000 inwoners; een bakker kan in een dorp van 2000 inwoners een goed belegde boterham verdienen. Een grote stad heeft een hoog diensten niveau, waarvan niet alleen de stadbewoners gebruikmaken. De afstand die klanten willen afleggen voor een bepaalde dienst, noem je de reikwijdte. Deze reikwijdte bepaalt uiteindelijk de omvang van het verzorgingsgebied van een plaats. Het verzorgingsgebied van Amersfoort is veel kleiner dan dat van Utrecht, maar groter dan dat van Zeist. Zo kun je Nederland opdelen in verzorgingsgebieden.
© 2009 - 2014 Tigan, gepubliceerd in Diversen (Mens en Samenleving) op . Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Utrecht (stad) - economisch en monumentaal middelpuntUtrecht (stad) - economisch en monumentaal middelpuntUtrecht is de hoofdstad van de provincie Utrecht. Er wonen rond de driehonderdduizend mensen en het is daarmee een van d…
Goedkoop vliegen naar WarschauVlieg voordelig naar Warschau, de stad die uit zijn as herrees. Een overzicht van alle budget vluchten en vliegvelden va…
Top 10 steden en stedentripsAltijd al willen weten welke steden wereldwijd de grootste zijn? En wat de grootste steden van Europa en de grootste ste…
Geschiedenis van de architectuur: Het stadscentrumGeschiedenis van de architectuur: Het stadscentrumToen de mens eenmaal geleerd had meer voedsel te produceren dan voor zijn onmiddellijke behoeften nodig was, werden zij…
Bratislava, de hoofdstad van SlowakijeBratislava, de hoofdstad van SlowakijeBratislava is de hoofdstad van Slowakije. De stad kent zo'n 430.000 inwoners, wat weinig is voor een hoofdstad. Bratisla…

Reageer op het artikel "Opbouw en Functie van Utrecht"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Tigan
Rubriek: Mens en Samenleving
Subrubriek: Diversen
Schrijf mee!