Goeie Mie, de Leidse Gifmengster

Goeie Mie, een leidse ziekenverzorgster die niet was wat ze leek te zijn; Namelijk een koelbloedige seriemoordenaar. Ze vergiftigde haar patienten en streek het verzekeringsgeld op. Wie was Goeie Mie? Hoe pleegde ze haar moorden? Waarom duurde het zo lang voordat iemand er lucht van kreeg? En hoe liep het af met Mie?

Op 9 september 1839 werd Maria Catharina Swanenburg geboren in Leiden uit het huwelijk tussen Clemens Swanenburg en Johanna Dingjan. Maria had nog 11 broers en zussen. Echter zoals vaker voorkwam in die tijd overleden 6 van hen al op vroege leeftijd. Vader Swanenburg besteedde al zijn verdiende geld aan drank en zo groeide Maria op in armoede. Regelmatig werd het gezin door een huurschuld uit hun huis gezet. Mie (zoals Maria vaak genoemd werd) verdiende haar kost door de was te doen bij verschillende gezinnen en als kinderoppas.

In 1868 trouwde Mie met Johannes van der Linden. Maria had toen al drie kinderen uit vorige relaties, waarvan er op de dag van het huwelijk in 1868 nog 1 in leven was. Samen met Johannes kreeg Mie nog eens 6 kinderen, waarvan er ook weer 4 overleden op jonge leeftijd.

Mie werkte in die tijd als ziekeverzorgster en stond erg goed te boek in Leiden. Ze kreeg de bijnaam ‘Goeie Mie’ en bouwde een grote kring vrienden en kennissen op.
Omstreeks 1879 sloot ze voor veel van haar patiënten een begrafenisverzekering af (met of zonder medeweten van de patiënt), en voor sommige van hen betaalde ze zelf de premie van 7,5 cent per week.

Pas in 1883 kreeg Maria een heel andere bijnaam, ‘De Leidse Gifmengster’. Dit omdat binnen een maand de zus en zwager van Mie én hun zoon overleden (de familie Frankhuizen). Een familielid kreeg argwaan en schakelde een arts in. Deze ontdekte dat deze personen vergiftigd waren. Maria werd gearresteerd en in voorarrest gezet.
Minstens 15 mensen die Maria verzorgd had, een verzekering voor had afgesloten en die inmiddels overleden waren, werden opgegraven. In alle lichamen werd het gif arsenicum aangetroffen.

Na langdurig verhoor bekende Maria dat ze deze mensen had vergiftigd met Arsenicum. Omdat Arsenicum zo gevaarlijk was, mocht het niet los verkocht worden, het moest altijd vermengd worden met witkalk. Maria kocht bij de drogist een middel tegen wandluis, dit bevatte 1 deel zwavel en 4 delen arsenicum. Echter was het arsenicum erg slecht vermengd met de kalk en het gevaarlijke arsenicum kon door Maria er gewoon vanaf worden geschept. Ze vermengde het gif met melk of soep van haar patiënten en die overleden.

In de tijd waarin we nu leven zouden de plannen van Mie niet zo makkelijk uitvoerbaar zijn. Maar in de tijd van Mie was het met de controle van verzekeringsmaatschappijen slecht gesteld. Er stond niets in de polis over moord en als het premiegeld op tijd binnenwas, was de dood van de verzekerde genoeg om een bedrag van zo’n 50 gulden te ontvangen. En ook de artsen uit die tijd waren niet zorgvuldig. Mie zorgde dat haar slachtoffers voor hun dood niet in aanraking kwamen met artsen en als na de dood de arts bij het slachtoffer kwam, verzuimde ze de wettelijke lijkschouwing. Nadat de praktijken van Goeie Mie aan het licht kwamen veranderde er echter veel. Lijkschouwingen werden voortaan wel uitgevoerd en de begrafenisverzekeringen werden aangepast.

Na de aanhouding van Mie begon haar proces, onder belangstelling van in binnen- en buitenland. Tijdens de rechtszaak toonde Mie geen enkel berouw. Toen haar gevraagd werd of ze nog iets had toe te voegen, dacht ze alleen aan haar eigen hachje: “Alsjeblieft, een genadige straf”. Dit hielp niet. Ze werd veroordeeld tot levenslange tuchthuisstraf die ze uitzat in de vrouwengevangenis in Gorinchem. In 1915 overleed Mie op 75 jarige leeftijd in de gevangenis. Op haar begrafenis geen enkel familielid. Ze had hen immers zelf bijna allemaal vermoord. Op grafplaats nummer 382 op de katholieke begraafplaats in Gorinchem werd nooit een grafsteen geplaatst. © 2008 - 2009 Ilsebo, gepubliceerd in Diversen (Mens en Samenleving) op 09-03-2008, laatst gewijzigd op 23-03-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Ilsebo is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Wereldkazen : Leidse Kaas: Leidse Kaas staat ook wel bekend als Komijnekaas of Boeren-Leidsekaas. Het is een gekruide kaas afkomstig uit Nederland.
• Maria; De wonderbaarlijke medaille: In de nacht van 18 op 19 juli 1830 verschijnt Maria voor de eerste keer aan Catherina. De eerste keer spreekt zij ongeveer 2 uur met de Heilige Maagd. Er wordt haar vertel…
• Catharina de Medici: Catherina de Medici was een kind uit een rijk koopmansgeslacht in Florance. Haar vader was de Hertog van Urbino en haar moeder was Madeleine de La Tour d'Auvergne, een franse gravin van…
• Mussenbroeck, uitvinder van de Leidse fles en pyrometer: Pieter van Musschenbroeck (1692-1761), geboren en gestorven te Leiden, is professor geweest aan de universiteit van Duisburg, Utrecht en Leiden. Hij g…
• Het opzetten van een website - Het promoten: Bij het opzetten van een website komt veel kijken, zo ook het promoten van je website. Hier lees je alle informatie en tips over dit onderwerp, het promoten en he…