Tips voor een geslaagd diepte-interview

Wanneer je een interview gaat afnemen kan er veel in het honderd lopen. Dit kan zowel te wijten zijn aan een beperkte voorbereiding als fouten die gemaakt worden tijdens het interview zelf. Een aantal richtlijnen die je interview op een positieve manier kunnen bevorderen zijn daarom geen overbodige luxe.

Een goede voorbereiding

Stel dat je een bekende zanger moet gaan interviewen en meer informatie wilt verkrijgen over bv. zijn nieuwe optreden dat binnenkort zal plaatsvinden. Meteen is het doel van je interview bepaald. Dit is de eerste (logische) stap.

Als tweede stap ga je op zoek naar meer informatie over deze persoon, zodat je zoveel mogelijk achtergrondgegevens over deze persoon hebt. Op die manier vermijd je dat je tijdens het gesprek misschien iets minder goed verstaat, of dat je extra onnodige vragen zal moeten stellen tijdens het interview zelf.

Wat wil je weten over deze persoon? Stel goede vragen op in functie van het doel van je interview. In het algemeen onderscheidt Huypens, J. (2009-2010: 225) drie belangrijke voorwaarden voor goede vragen:

• neutraal, maar niet uitnodigend
• open, maar niet te vaag
• kort maar duidelijk

Wanneer de respondent te omslachtig antwoordt, probeer dan specifiek in te gaan op zijn antwoord en door te vragen. Probeer met andere woorden op elke voorbereide vraag een nuttig antwoord te verkrijgen. Als je zelf onzeker bent over een antwoord of denkt iets niet goed verstaan te hebben, stel je een vraag ter controle. Dit kan bv. zijn: zei u nu net dat... ?

Slechte vragen zijn vragen die ofwel te specifiek, of veel te dubbelzinnig zijn gesteld. Hoewel we soms specifiek peilen naar iets, kan het zijn dat we een vraag veel te veel afbakenen en mogelijke andere antwoorden van de respondent uitsluiten. Als je bv.vraagt; wat is u lievelingskleur (rood, geel, groen of blauw)?. In vele gevallen zal de respondent binnen deze antwoordcategorïen een kleur kiezen, maar misschien is zijn echte lievelingskleur wel paars? Of-vragen zijn daarom meestal slechte vragen.

Een vraag kan ook een extra antwoord opleveren op een andere vraag die je voorbereid had. Iemand die goed voorbereid naar het interview vertrekt, zal op zo'n moment beseffen dat een andere vraag reeds beantwoord is en kan zo dubbele vragen vermijden.

Neem naast je vragenlijst ook een bandopnemertje, schrijfgerief en extra bladen mee. Via een bandopnemertje kan je achteraf het interview opnieuw beluisteren. Extra bladen kunnen handig zijn wanneer de respondent iets op papier gemakkelijker kan uitleggen dan verbaal. Dit kan je dan achteraf bij de verwerking van het interview mee opnemen.

Het interview zelf

Aankomst
Wanneer je aankomt bij je respondent begin dan niet meteen met de vragen gewoon 1 voor 1 af te vuren, maar zorg voor een eerste verkennend gesprek en tast de situatie wat af. Het is belangrijk dat beide personen zich op hun gemak voelen en elkaars verschijning en manier van reageren al wat gewoon zijn geworden.

Plaats van het interview
Het is logisch dat je voor een interview een plaats kiest waar je zo min mogelijk kan afgeleid worden. Mijd daarom plaatsen waar je teveel gestoord kan worden en kies bv. voor een rustige zithoek in de woonkamer.

Houding
Ga niet recht tegenover je respondent zitten, maar vorm een hoek van 90 graden. Op die manier kan je naast het in elkaars ogen kijken ook eens wegkijken. Heel de tijd in elkaars ogen kijken kan bv. agressief overkomen of de andere onrustig maken.

Non-verbale signalen
Mensen brengen informatie over op een verbale en non-verbale manier. Als je merkt dat de geinterviewde bv. nogal zenuwachtig of afwezig overkomt (tikt bv. op tafel, zit niet stil met zijn benen, kijkt afwezig naar omhoog... .), dien je als interviewer daar op in te spelen. Probeer de respondent met zijn volledige aandacht terug bij het interview te betrekken.

Pauze
Wanneer je merkt dat de respondent er niet meer helemaal met zijn gedachten bij is, kan het mss. handig zijn om even een korte pauze in te lassen en bv. koffie of thee te drinken. 'Off the record' kan je bovendien ook nog interessante informatie meepikken die je zelfs eventueel nog zou kunnen verwerken in je vragen achter de pauze.

Afsluiten
Eindigen met 'het is gedaan', rechtstaan, je gerief bijeen nemen en vertrekken is een iets te letterlijke afsluiting. Probeer net zoals de manier waarop je binnenkwam en voorzichtig kennismaakte, ook op deze manier het interview op een aangename manier te beëindigen. Bedank tenslotte de respondent voor zijn/haar tijd (zeer belangrijk).