Journalistiek: human interest-journalistiek

Human interest komt in veel dagbladen, tijdschriften en roddelbladen voor. Het gaat verder dan alleen maar een leuk stukje over mensen. In dit artikel aandacht voor het portret en sfeerverhaal, overzicht van human interest-bladen, buitenlandse human interest, de foto en het gereedschap voor het schrijven van human interest.

Wat is human interest?

human interest
Niet het nieuws maar de mens staat voorop. Een human interest-verhaal heeft twee ingrediënten:

• bijzonderheid: de hoofdpersoon of een groep personen in het verhaal moet een bijzonder leven leiden of tijdelijk in een bijzondere situatie verkeren.
• emoties: duidelijke of minder duidelijke stemmingen.

portret en sfeerverhaal
Een portret richt zich op één persoon. De journalist heeft meteen de mens te pakken waar het allemaal om draait. Een sfeerverhaal richt zich op een groep mensen en dan vooral op de omstandigheden waarin zij verkeren. Een sfeerverhaal en een portret lopen vaak in elkaar over. Het verhaal moet niet ten ondergaan aan loze sfeertekeningen. De mens staat voorop. De sfeer moet vermenselijkt worden, meer dan alleen door het beschrijven van de emoties. Wat is de bijzonderheid van de mensen.

---

Overzicht human interest-bladen

human interest in roddelbladen
Human interest in roddelbladen is grotendeels gebaseerd op suggestie. Zo wordt bijvoorbeeld gesuggereerd dat een bepaalde ster gaat trouwen om nog een baby te krijgen.

verschil tussen kranten en tijdschriften
Het verschil tussen kranten en tijdschriften zit in de nieuwswaarde. Dagbladen zullen meestal hun human interest 'ophangen' aan het nieuws van de dagen daarvoor. In tijdschriften vinden we human interest zonder duidelijke nieuws aanleiding.

---

Buitenlandse human interest

buitenland
Buitenlandse human interest kent nog vrijere vormen. Er is sprake van meer brutaliteit. Vaak loopt human interest en hard nieuws door elkaar. In Nederland zetten de kranten human interest meestal op aparte pagina's. In het Britse dagbald The Sun is dit niet het geval.

wat voor soort kop?
Koppen boven een human interest-artikel zijn altijd lastiger dan koppen boven een nieuwsartikel. Hard nieuws handelt over dingen die gebeuren of personen die iets doen. Dan is er actie. Bijvoorbeeld: Man overrijdt eigen kind. In een human interest artikel gebruikt men vaak een citaatkop. Bijvoorbeeld: "Hij reed ons kind dood, dat vergeef ik hem nooit" Het citaat straalt emotie en bijzonderheid uit. En de lezer is zo geneigd verder te lezen.

---

De foto

waarde foto
Soms zijn de twee ingrediënten bijzonderheid en emotie ook te zien op een foto. Zo'n foto is dan eigenlijk net zo belangrijk als het verhaal. Het vergroot de zeggingskracht van het artikel. Toch is het verhaal nodig om de foto te begrijpen.

foto en tekst
Belangrijk is dat een goede tekst wordt verzonnen bij de foto. Een 'vrolijke' foto verdient een vrolijk bijschrift, etc. Zorg dat de tekst niet dubbelop is. Dus schrijf niet over een bomvol strand als al duidelijk op de foto te zien is dat het bomvol is.

---

Human interest maken

intro
De aanleiding voor een human interest-artikel is meestal nieuws. Maar de journalist wil geen nieuws schrijven. Om dit probleem op te lossen schrijft de journalist eerst een intro in een apart stukje waarin het nieuws voorkomt en wordt uitgelegd. De intro heeft ook als afsluiting een opstapje naar het verhaal.

voorkennis
Na het onderwerp te hebben gekozen volgt de voorbereiding. Het is noodzakelijk voorkennis te hebben over de mensen die de wil interviewen. Daarmee wordt vermeden dat overbodige vragen worden gesteld aan mensen waarover al veel geschreven is. De journalist zal dus gebruik moeten maken van bronnen binnen en buiten de redactie.

directe omgeving
Voor human interest-verhalen is de belangrijkste bron de directe omgeving van het onderwerp. Dit zijn mensen die de geïnterviewde kennen.

cassetterecorder
De nadelen van een cassetterecorder zijn bij human interest-artikel groot. Meestal schrikt het de geïnterviewde af. Vaak duurt een interview ook lang en dan is het moeilijk om een bepaalde uitspraak op band terug te vinden.

portret of sfeer
Als de journalist een human interest-verhaal wil maken, is het belangrijk de juiste schrijfvorm te kiezen. Bij een interview met een politicus is het het beste om een portret te maken. Wanneer het gaat om een demonstratie dan is het sfeerverhaal het beste. Combineren is ook mogelijk. Bijvoorbeeld een politicus die naar een demonstratie gaat.

op pad
De journalist gaat op pad. Hij moet nu gaan observeren. Daarbij moet hij zich twee dingen realiseren:

• hij maakt een human interest (bijzonderheid en emotie);
• hij maakt een portret of een sfeerverhaal.

vier trucjes voor het schrijven van een artikel

1. Laat alle indrukken eerst op je inwerken. Wat maakte de meeste indruk?
2. Concentreer je daarna op het begin van het verhaal, de lead. Probeer de belangrijkste indruk in deze eerste alinea te verwerken.
3. Maak daarna een lijstje van alle dingen die je verder in het verhaal wilt stoppen.
4. Bepaal de volgorde van het lijstje, zodat de zaken al een beetje op elkaar aansluiten.

uitsmijter
Voor de laatste alinea gebruiken we een uitsmijter. Dit is in human interest-verhalen een citaat, een sfeerbeschrijving of een stukje feitelijke tekst dat de teneur van het verhaal nog eens flink onderstreept.

Het verhaal lukt niet. Wat nu?
Wanneer we vastlopen zijn er een paar manieren om eruit te komen:

1. Bedenk eerst eens de kop. Dit dwingt je om de inhoud weer te geven, zonder na te hoeven denken over het schrijven zelf.
2. Neem niet de grootste indruk als lead, maar begin met de op één na grootste indruk. Het kan best zijn dat die beter werkt. De grootste indruk komt dan ergens anders in het verhaal aan bod.
3. Laat het een dag liggen. De volgende dag kijk je er weer heel anders tegenaan.

mensen die zich benadeeld voelen door een journalist
Ze kunnen naar de rechter stappen of naar de Raad voor de Journalistiek.

Meer over journalistiek is te lezen in mijn special Journalistiek: wat is nieuws? Deel II. © 2008 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Communicatie (Mens en Samenleving) op 12-11-2008, laatst gewijzigd op 27-11-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Journalistiek: vakbladen: Het vakblad is een vreemde eend in de tijdschriftenbijt. Een vakblad is niet vaak terug te vinden in de kiosk en lang niet iedereen kan zich er op abonneren. Er zijn talloze vakblad…
• Journalistiek: genres binnen de journalistiek: Er zijn verschillende genres binnen de journalistiek: nieuwsbericht, nieuwsartikel, verslag, reportage, feature, recensie, column, serviceverhaal, interview, po…
• Journalistiek: fotojournalistiek: Met foto's is vaak meer duidelijk te maken dan met schrijven. In één oogopslag kan duidelijk gemaakt worden wat bedoeld wordt. Wat voor rol neemt de fotografie in binnen de…
• Interest Calculator geeft inzicht in lenen en sparen: Toevallig kwam ik op het web Interest Calculator 2, freeware, tegen. Het is een eenvoudig rekenprogramma, dat snel meer inzicht geeft in lenen en sparen.…
• Hoe schilder je zelf heel makkelijk een (zelf)portret?: Hoe schilder je zelf heel makkelijk een portret van jezelf of van je kinderen? Volg onderstaand stappenplan en je kunt binnenkort je eigen kunstwerk aa…